Now Reading
Bạn có lại là người sở hữu trí tuệ cảm xúc không?

Bạn có lại là người sở hữu trí tuệ cảm xúc không?

Bạn đã bao giờ thấy những người có vẻ như luôn giữ được bình tĩnh trong những tình huống căng thẳng nhất, hoặc người có thể giải quyết một cách êm đẹp những tình huống xã hội khó xử nhất, hay người luôn khiến người khác thấy thoải mái? Rất có thể những cá nhân đó sở hữu thứ mà các nhà tâm lý học gọi là trí tuệ cảm xúc. Vậy bản chất đó là gì?

Trí tuệ cảm xúc, giải thích đơn giản là khả năng thấu hiểu và quản trị cảm xúc. Theo các chuyên gia, loại trí thông minh này có vai trò quan trọng trong sự thành công. Một số người còn cho rằng, trí tuệ cảm xúc (EQ – Emotional Intelligence), thậm chí có thể quan trọng hơn IQ. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng EQ có liên quan đến mọi thứ, từ quá trình ra quyết định đến thành tích học thuật của một người. Vậy làm thế nào để trở nên thông minh về mặt cảm xúc? Daniel Goleman – nhà tâm lý học và tác giả – đã đưa ra ý kiến rằng có năm yếu tố quan trọng giúp hình thành và nuôi dưỡng trí tuệ cảm xúc.

1. Tự nhận thức

Sự tự nhận thức – một trong những phần quan trọng của EQ – là khả năng nhìn ra và thông hiểu cảm xúc của chính bạn. Tuy nhiên, bạn không nên chỉ dừng lại ở việc tự nhận ra cảm xúc bản thân mà còn phải nhận thức được sự ảnh hưởng của hành động, tâm trạng và cảm xúc của mình lên người khác. Để làm được điều này, bạn cần có năng lực giám sát cảm xúc của mình, nhận ra sự khác biệt trong cách bạn thể hiện và phản ứng với những cảm giác khác nhau, từ đó nhận ra mối quan hệ giữa những điều bạn cảm thấy và cách bạn hành xử. Sau cùng bạn sẽ biết cách phân tách và xác định chính xác từng cảm xúc cụ thể của bản thân.

Ví dụ, bạn có thể thử để ý sự khác biệt trong cách bạn khóc vì vui mừng và vì đau khổ, hoặc khi bạn cố gắng tranh luận một vấn đề nào đó, hãy tự hỏi xem bạn làm điều này để thỏa mãn nhu cầu gì của bản thân, vì muốn xử lý vấn đề, hay vì muốn chứng minh rằng cách bạn nghĩ là đúng, hay chỉ đơn giản vì bạn tò mò về nhiều góc nhìn khác nhau?

Những người có khả năng tự nhận thức tốt cũng sẽ tự nhìn được ưu khuyết điểm của bản thân, có tâm thái cởi mở với thông tin và trải nghiệm mới, đồng thời biết cách học hỏi từ chính cách họ tương tác với người khác.

 Goleman gợi ý rằng những người biết tự nhận thức bản thân thường sẽ có khiếu hài hước, có lòng tin vào bản thân và khả năng của họ, đồng thời cũng biết được cách người khác nhìn nhận họ.

2. Tự điều tiết

Ngoài việc nhận thức được cảm xúc bản thân và tác động của nó lên người khác, EQ còn đòi hỏi bạn phải có khả năng điều chế và quản trị cảm xúc của mình. Điều tiết không có nghĩa là bạn phải kiềm nén và che giấu cảm xúc – mà là chờ đợi thời điểm và địa điểm thích hợp để bộc lộ cảm xúc. Tự điều tiết cảm xúc chỉ đơn giản là biết thể hiện cảm xúc một cách phù hợp và hợp lý.

Những người có kỹ năng điều tiết tốt thường có xu hướng linh hoạt và thích nghi tốt với những biến đổi. Họ cũng giỏi trong việc quản lý xung đột, biết cách giải tỏa căng thẳng trong những tình huống khó khăn. Đồng thời, họ còn quan tâm đến cách họ ảnh hưởng người khác và sẵn sàng chịu trách nhiệm cho hành động của mình.

3. Kỹ năng xã hội

Kỹ năng tương tác tốt với mọi người là một khía cạnh quan trọng khác của trí thông minh cảm xúc. Sự thấu hiểu cảm xúc không đơn thuần dừng lại ở việc nhìn và nhận ra cảm xúc của bạn hay của người khác. Bạn cần có khả năng sử dụng hiệu quả những thông tin này trong các tương tác và giao tiếp hàng ngày của mình.

Trong môi trường công sở, sẽ rất có ích khi người sử dụng lao động có thể xây dựng mối quan hệ và kết nối với nhân viên của mình. Về phía người lao động, họ sẽ được hưởng lợi từ việc phát triển mối quan hệ bền chặt với đồng nghiệp và cấp trên. Một số kỹ năng xã hội quan trọng bao gồm: lắng nghe chủ động, kỹ năng giao tiếp bằng lời và không lời, khả năng lãnh đạo và khả năng thuyết phục.

4. Đồng cảm

Đồng cảm – hay khả năng hiểu được những gì người khác đang cảm thấy – là thành tố quan trọng tuyệt đối của trí thông minh cảm xúc. Nhưng nó đòi hỏi nhiều hơn việc biết được trạng thái cảm xúc của đối phương. Không dừng lại ở việc nhận thức, bạn còn cần phải hành động. Khi biết được một người đang đau buồn hay tuyệt vọng, bạn sẽ phản ứng như thế nào? Bạn sẽ nhẹ nhàng thăm hỏi, cho họ thấy họ được quan tâm, hay bạn sẽ tìm cách vực dậy tinh thần của họ?

Đồng cảm còn giúp bạn hiểu thêm về những điều gây ảnh hưởng đến các mối quan hệ xã hội, đặc biệt trong môi trường công sở. Khả năng cảm được cảm xúc của người khác giúp bạn nhìn ra được bản chất của các mối quan hệ, biết được ai là người ở chiếu trên, thấy được những động lực tiềm ẩn phía sau hành vi và cảm xúc không chỉ của bạn mà còn ở người khác.

5. Động lực tự thân

Động lực tự thân đóng một vai trò quan trọng trong trí tuệ cảm xúc. Những người thông minh về cảm xúc được thúc đẩy và truyền cảm hứng bởi những giá trị có ý nghĩa với họ. Họ quan trọng trải nghiệm, quan trọng việc bản thân hoàn thành được cái mình muốn làm, và cảm giác hòa hợp hoàn toàn với những thứ họ làm. Cái mà họ theo đuổi là phần thưởng bên trong, chứ không phải bên ngoài (như danh tiếng, tiền bạc, hay cảm giác được công nhận). Bạn đọc sách vì việc đọc làm bạn thấy thoải mái chứ không phải vì muốn người khác công nhận mình là người trí thức. Hoặc bạn theo đuổi một phong cách thời trang nhất định vì bạn thấy bản thân được bộc lộ một cách chân thực nhất qua những bộ trang phục đó, chứ không vì bạn cần sự công nhận và ca ngợi của mọi người.

© 2019 THE FACE. ALL RIGHTS RESERVED.
Scroll To Top